Ilgın Tarihi Ulu Mezarlığı 
Ilgın şehir merkezinde, Uçarı Mahallesi, Konya Yolu üzerinde bulunan tarihi Ulu Mezarlık tam ortasından ana yol geçtiği için iki kısımdan oluşmaktadır. Mezarlığın 1. Kısım yolun güney bölümü ve 2. kısım yolun kuzey bölümünden oluşmaktadır.
Ulu Mezarlık, Selçukludan, Osmanlı Devleti dönemine ve günümüze pek çok tarihi eser niteliğindeki, türbe ve mezar kitabeleri ihtiva etmektedir. Ilgın mezar anıtları ve kullanılan taşlarının büyük çoğunluğu yörede bulunan taşlardan ve mermer malzemeden yapılmıştır.
Ilgın Ulu Mezarlık 1’de bulunan Numan Efendi’nin mezarında; Ilgın Ulu Mezarlık 2’de bulunan Şerife Hatun’un ve Ali b. Muhammed’in mezarlarında baş ve ayak şahidelerinden birisi taş malzemeden yapılmışken diğeri mermer malzemedendir.
Ulu Mezarlığı 1’de bulunan Hicri 6 Muharrem 716, 5 Haziran 1316 tarihli Pir Muhammed bin Mevlâna Mahmud’a ait mezar taşı ilginçtir. Baş ve ayak şahidesinden meydana gelen mezarın şahidelerinde Osmanlı Türkçesi, Arapça ve Farsça’nın birlikte kullanıldığı görülmektedir. Mezarın baş şahidesinin dış yüzeyinde Farsça kullanılmışken, iç yüzeyinde tercih edilen lisan ise Arapça olmuştur. Ayı mezarın ayak şahidesinin iç yüzeyinde ise Osmanlıca, Osmanlı Türkçesi kullanılmıştır. Bu mezar, üç farklı dili bir arada barındıran bir örnek olarak hayli ilgi çekicidir. Ilgın Ulu Mezarlık 2’de İbrahim Zade Halil Ağa’nın mezarının baş şahidesi, iki servi arasında yer alan bir lale motifiyle oluşturulmuş güzel bir kompozisyona sahiptir.
Ilgın'daki bu mezarlıktaki tarihi taşlarından en geç tarihli olanlardan birisine örnek olarak Ilgın Ulu Mezarlık 2’de kitabesi Osmanlı Türkçesi, Osmanlıca olarak yazılı bulunan Kerküklü Mehmed Efendi’ye ait mezar taşıdır. Baş ve ayak şahideli tipteki mezarın baş taşının ön yüzünde yer alan sekiz satırlık kitabesinin alt kısmında “1341, 14 Kânunuevvel Perşembe 1342 30 Cemaziyelevvel” bilgisiyle tarih verilmiştir. Bu tarih, Miladi olarak 8 Ocak 1924 tarihine karşılık gelmektedir.
Ilgın tarihi Ulu Mezarlığı, geçmişten günümüze halen defin yapılan zengin bir kültürel birikime sahip bir kabristandır.
Cenâb-ı Mevlâ cümle geçmişlerimize rahmet eylesin.
Konya, Ilgın, Konya Yolu, Ulu Mezarlığı. 
Beytullah YILDIRIM / Ilgın Araştırmaları© 
iletişim: eldesnet@gmail.com 
